İstanbul'da bölgesel krizler için diplomasi trafiği

Türkiye'nin öncülüğünde İstanbul'da düzenlenen uluslararası toplantıda, R4 ve E3 formatlarındaki ülkelerin dışişleri bakanları kritik bölgesel ve küresel meseleleri ele alıyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın başkanlık ettiği zirvede, Filistin'deki durum, Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeler, Kızıldeniz'deki güvenlik sorunları ve Rusya-Ukrayna savaşı gibi başlıklar gündemin odağında yer alıyor.

NTV'de yayınlanan habere göre, Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan'dan oluşan R4 grubu ile İngiltere, Almanya ve Fransa'nın yer aldığı E3 grubu aynı masada buluşuyor. Görüşmelerde söz konusu krizlerin yanı sıra ülkeler arasındaki yeni işbirliği ve koordinasyon fırsatları da değerlendiriliyor. İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani'nin de katılımıyla toplantı sekiz ülkenin bakan düzeyinde temsil edildiği bir nitelik kazanıyor.

Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgilere göre Fidan, toplantıda mevcut ihtilafların birbirini tetikleyerek çatışma alanlarını genişletmesinin önüne geçilmesi gerektiğini vurgulayacak. Türkiye'nin bölgesel sahiplenme ilkesine dayalı işbirliği mekanizmalarına verdiği önemi dile getirecek olan Fidan, bölgesel gerilimlerin daha büyük bir istikrarsızlığa dönüşmemesi için ortak hareket etmenin şart olduğunu belirtecek.

İsrail'in Filistin'deki işgalinin ve uzlaşmaz tutumunun Ortadoğu'daki gerilimlerin temel kaynağı olduğuna dikkat çekilecek. Tüm devletlerin Kudüs'ün tarihi ve hukuki statüsüne zarar verecek adımlardan kaçınması gerektiği ifade edilecek. Ayrıca İsrail'in yasa dışı yerleşim faaliyetlerini genişletmesi ve yerleşimci şiddetini teşvik etmesi karşısında uluslararası toplumun daha kararlı bir duruş sergilemesi ve İsrail üzerindeki baskının artırılması talep edilecek.

ABD ile İran arasındaki gerginliğin yalnızca diplomasi ve diyalog yoluyla çözülebileceği mesajı verilecek. Askeri yöntemlerin kalıcı çözüm üretmediği, aksine bölgedeki kırılganlığı artırdığı aktarılacak. Hürmüz ve Babülmendep boğazlarında seyrüsefer serbestisinin güvence altına alınmasının hem bölgesel hem de küresel istikrar için hayati önem taşıdığı belirtilecek.

Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik saldırıları gündeme gelecek ve Türkiye'nin Suudi Arabistan'ın güvenliğine verdiği destek bir kez daha teyit edilecek. Mekke Savunma İttifakı'nın temsil ettiği dayanışma anlayışına atıf yapılacak. Suriye'de istikrarın sağlanması için R4 ve E3 ülkelerinin katkılarına değinilirken, İsrail'in Suriye'yi istikrarsızlaştırmaya yönelik eylemlerine de dikkat çekilecek.

Rusya-Ukrayna savaşı bağlamında ise Karadeniz'e kıyıdaş ülke olarak Türkiye'nin, savaşın bu denize yayılmasını engellemek amacıyla taraflara çözüm önerileri sunmaya devam ettiği ifade edilecek. Toplantıya Almanya Dışişleri Bakanı Johann David Wadephul, Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı Ed Miliband, Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, Mısır Dışişleri Bakanı Bedir Abdulati, Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammad Ishaq Dar ve Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan Al Suud katılıyor.

İtalya Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani'nin yarın İstanbul'da olacağı bildirildi. Açıklamada, "Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, Türkiye'nin girişimiyle düzenlenen ve başlıca uluslararası krizlere odaklanan bakanlar toplantısına katılmak üzere yarın İstanbul'da olacak" ifadesi kullanıldı. İtalya'nın katılımıyla genişleyen temaslarda Ortadoğu, Filistin, Yemen ve Hürmüz Boğazı'ndaki deniz güvenliği konuları ağırlıklı olarak ele alınacak.

R4 mekanizması, Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan ortaklığıyla bölgesel sahiplenme temelinde kalıcı istikrarı desteklemek amacıyla kuruldu. Bu formatın dışişleri bakanları, ilki bu yıl 18 Mart'ta Riyad'da yapılan ve sonuncusu 21 Eylül'de New York'ta BM Genel Kurulu marjında gerçekleşen toplam altı toplantıyı tamamladı. E3 grubu ise Almanya, Birleşik Krallık ve Fransa'dan oluşuyor ve 2003'ten beri İran'ın nükleer programı konusunda diplomatik işbirliği yürütüyor.

TürkAta Haber Ajansı
Gündemi.org