Kiralanan banka hesapları suç zincirlerine kapı aralayabiliyor
Kiralık hesaplar, dolandırıcılık ve yasa dışı bahis gibi suçların finansmanında kullanılabiliyor; yükümlülerin tedbir ve izleme sorumlulukları ağırlaşıyor.
TRT Haber'in haberine göre, Hazine ve Maliye Bakanlığı MASAK Başkanlığı, kiralık hesapların suç faaliyetlerinde kullanılmasını önlemek, riskleri erken belirlemek ve şüpheli işlem bildirimlerinin niteliğini artırmak amacıyla Kiralık Hesaplarla Mücadele Şüpheli İşlem Bildirimi Rehberi hazırladı.
Rehbere göre, hesap sahiplerinden farklı kişilerce kullanım, hesap sahibini suç gelirinin aktarıldığı bir zincirin halkası haline getirebiliyor. Finansal araçlar olarak banka, ödeme ve elektronik para hesapları, ticari hesaplar ile POS ve sanal POS bağlantıları, kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesaplar ve olayın niteliğine göre diğer hesaplar değerlendiriliyor.
Bu tür hesaplar başta dolandırıcılık ile yasa dışı bahis ve kumar olmak üzere çeşitli suçların finansmanında kullanılabiliyor. Hesap kullandırmak yalnızca IBAN paylaşmaktan ibaret değil; mobil bankacılık şifreleri, banka kartı ve kart şifre bilgileri ile tek kullanımlık doğrulama kodlarının devredilmesi de hesabın kontrolünü başkalarına bırakıyor.
Gerçek kişilere ait hesaplar, kiralık hesaplarda en yaygın kullanılan araçlardan biri olarak öne çıkıyor. Hesaplar, açıkça kiralama teklifleriyle veya basit bir ricayla sosyal çevre üzerinden de temin edilebiliyor.
Hesap temini sosyal medya ve mesajlaşma uygulamaları üzerinden de mümkün. Arkadaş, akraba, iş çevresi veya diğer sosyal ilişkiler üzerinden yapılan talepler, hesapların üçüncü kişilerce kullanılması riskini artırıyor.
Bankalar, ödeme ve elektronik para kuruluşları, kripto varlık hizmet sağlayıcıları ve diğer yükümlüler için ilgili mevzuat çerçevesinde bazı yükümlülükler olduğunu vurguluyor.
Kiralık hesaplarla mücadelede amaç, bu hesapların ve şüpheli işlemlerin tespitinin ötesinde, finansal sistemin suç faaliyetlerinde kullanılmasının önlenmesini sağlamak olarak belirtildi.
Mevzuat kapsamında yükümlülere, işlemin amacı hakkında bilgi edinme, müşteri faaliyetlerini izleme, müşteriyle iletişim kurma, uygun tedbirleri alma, işlemleri yakından izleme, işlem tutarı ve sayısına limit koyma, iş ilişkisi tesis etmeme veya sona erdirme gibi çeşitli zorunluluklar getiriliyor.
Bir hesabın kiralık hesap niteliği taşıdığına dair emareler görüldüğünde yükümlünün önce şüphenin mahiyetini anlamaya yönelik inceleme yapması gerekliliği vurgulanıyor. Müşterinin mesleği, gelir düzeyi ve işlem hacmi karşılaştırılarak değerlendirme yapılması önem kazanıyor.
İşlemlerin amacı ve karşı taraflarla ilişkilerin detaylı incelenmesi, gerekirse müşteriyle doğrudan iletişime geçilerek hesabı kimin kullandığının anlaşılmasına çalışılmasını gerektiriyor.
Kiralık hesap tespitinde mobil ve internet bankacılığı kanallarının kapatılması veya sınırlandırılması, öncelikli tedbirler arasında değerlendiriliyor.
Olayın niteliğine bağlı olarak banka kartı, POS ve sanal POS hizmetlerinin durdurulması, işlem limitlerinin düşürülmesi, yeni finansal ürün tahsis edilmemesi ve müşteriye ilişkin hesapların daha sık izlenmesi gündeme gelebiliyor.
Risk devam ederse veya açıklamalar yetersiz kalırsa veya hesabın fiilen üçüncü kişiler tarafından yönetildiği anlaşılırsa işlemin gerçekleştirilmemesi ve iş ilişkisinin sona erdirilmesi seçenekleri dikkate alınıyor.
Yükümlülüklere uyulmaması, ilgili olayın niteliğine göre adli süreci tetikleyebiliyor.
Suçun niteliği ve ilgili kişilerin bilgi iradesi birlikte değerlendirildiğinde, kiralık hesap ağlarına rağmen işlemleri bu niteliği bilerek sürdürenler için adli süreçler gündeme gelebiliyor.
Yalnızca idari yükümlülüklere uyumsuzluk ya da yalnızca objektif risk göstergelerinin varlığı, tek başına cezai sorumluluk doğurmayabilir.
TürkAta Haber Ajansı